Over namen!

In het Erfgoedpunt Peel in het Klok & Peel Museum Asten worden door Jacques van der Velden bijeenkomsten gehouden Over namen.

Stamboomonderzoek heeft hem geïnspireerd om uit te zoeken hoe namen ontstaan, het verklaren van namen is nu zijn hobby geworden. Als u nieuwsgierig bent naar de betekenis van uw voornaam of familienaam of als u beter wilt begrijpen hoe namen zich hebben ontwikkeld, dan bent u van harte welkom bij deze bijeenkomsten. Hier volgt alvast een voorproefje.

Berkers
Berkers is een bekende naam in onze omgeving en verdient het daarom om eens nader bekeken te worden. Hoe heeft deze naam zijn vorm gekregen en welke uitleg moeten we daaraan geven? Naamkundigen hebben zich over deze vragen gebogen en onderscheiden bij deze naam drie onderdelen: berk, -er en -s. De kern bestaat dus uit het woord berk, een veel voorkomende boomsoort in onze omgeving. Eigenlijk wordt met berk de plaats bedoeld waar dit soort bomen staat en zijn de berken het gebied waar berken te vinden zijn. Mensen die daar wonen worden door de dorpsgenoten dan wel van den Berk ofwel Berker genoemd. Een Berker is dus te vergelijken met een Bremer, iemand die in Bremen woont. Hiermee is denk ik ook het tweede onderdeel -er verklaard. Het derde onderdeel -s, kan vertaald worden met nakomeling van. Dus Berkers betekent 'nakomeling van de Berker'. Volledig uitgeschreven betekent Berkers 'nakomeling van iemand die in de Berken woont'. Er zijn een paar dorpen in Oost-Brabant waar op dit moment de naam de Berken voorkomt: Milheeze, Eersel en Asten. Dat kunnen er in het verleden nog meer zijn geweest. Deze familienaam kon dus in al deze plaatsen ontstaan. Alleen onderzoek kan uitwijzen in welke plaats dat precies geweest is. Iedereen met deze naam hoeft dus niet noodzakelijk familie van elkaar te zijn. Asten had in 2007 het hoogste percentage inwoners met de naam Berkers, 226 in totaal. Dit type naam wordt een adresnaam genoemd; de naam van een gebied of veld waar een verre voorvader ooit woonde en waar hij naar werd vernoemd. Deze veldnamen kwamen binnen een dorp normaal gesproken maar één keer voor. Om eventueel onderscheid te maken werden ze uitgebreid, zoals bij Hogenberk en Berkven. In 1423 liep in Milheeze al iemand rond met de naam Art Jans des Berkers soen. Blijkbaar was Jan de vader van Art de Berker, iemand die dus in Milheeze in de Berken woonde. Het is niet zeker dat dit een vaste familienaam is geworden. In de Middeleeuwen kon dat zomaar veranderen. Men gebruikte dit soort aanduidingen alleen maar om mensen van elkaar te onderscheiden, soms alleen maar tijdelijk en soms alleen maar beperkt tot een persoon. In Nederland waren er al vanaf de 17e eeuw vaste namen die nauwelijks van spelling veranderden en die van generatie op generatie werden gebruikt. In Asten kwam toen ook al de vaste naam Berkers in vele varianten voor, Jan Jan Philips Berckers, Jan Thijs die Bercker, Jan de Bercker, Aert Willem 's Berckers, maar ook Berkers. Na 1800 kwam alleen nog maar Berkers voor.

Over namen is veel te vertellen. Namen worden gerekend tot ons cultureel erfgoed en vormen daarom een passend onderwerp voor het Erfgoedpunt Peel. Tijdens de bijeenkomsten probeert Jacques van der Velden de voor- en familienamen van de aanwezigen uit te leggen en in een inleiding geeft hij informatie, die nodig is om eventueel zelf aan de slag te gaan. Het Erfgoedpunt Peel is open tijdens de openingstijden van het Klok & Peel Museum Asten en is gratis toegankelijk. Mocht er een bezoek aan het museum aan gekoppeld worden, dan gelden de museumtarieven. Meldt u zich in ieder geval bij de balie dan krijgt u daar een tijdelijke bezoekersbatch voor het Erfgoedpunt Peel. Zie voor actueel nieuws over deze en andere activiteiten in het erfgoedpunt www.rhc-eindhoven.nl of www.museumasten.nl of www.heemkundekringdevonder.nl.

 

Reactie plaatsen

Naam

E-mail

Bericht

Reacties worden geladen...
Ontdekken
Sinterklaas
0000303kwintenhockey
Op reis!
Opvallende gelijkenis tussen Vincent en zijn vertolker Kirk Douglas.
images/hourglass.png

ZOEKEN...