Alle overheidsarchief beherende instellingen in Nederland zijn gehouden aan de Archiefwet.

De oorspronkelijke Archiefwet dateert uit 1918 en is sindsdien meerdere malen aangepast, de laatste keer in 1995. Deze wet regelt hoe overheidsinstellingen (gemeente, provincie, rijk, politie, waterschap) met hun archieven om moeten gaan. De archiefwet stelt onder meer strenge eisen aan de wijze waarop archieven moeten worden bewaard (kluis met strikte klimaatregeling) en regelt onder andere de openbaarheid ervan.
Algemeen geldt dat overheidsarchieven openbaar zijn vanaf het moment dat ze naar een archiefbeherende instelling zijn overgedragen. De termijn van overdracht is voor overheidsarchieven 20 jaar. Er kunnen speciale redenen zijn om de openbaarheid van archieven te beperken, als de privacy van personen in het geding is bijvoorbeeld.

Termijnen van openbaarheid van veel geraadpleegde bronnen

Burgerlijke standgegevens:

• geboorten openbaar na 100 jaar
• huwelijk openbaar na 75 jaar
• overlijden openbaar na 50 jaar

Bevolkingsregisters:

• openbaar tot 1940

Notariële akten:

• openbaar na 75 jaar

Wet Bescherming Persoonsgegevens (Wbp)

Een andere wet waarmee onderzoekers geconfronteerd worden is de Wet Bescherming Persoonsgegevens (de Wbp). Deze wet is op 1 september 2001 in werking getreden en beoogt bescherming van privacygevoelige gegevens.